
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 Tí èérò èèyàn búburú ní ibi iṣẹ́ kò ṣeé yẹ̀—àwọn èèyàn tí ń fẹ́nú kọ́, tí wọ́n ń fi ìbínú hàn, tí wọ́n sì ń hùwà ọ̀daràn tí wọ́n lè fi ọ̀rọ̀ ẹnu rọ̀ ọ́, gbogun ti ẹ, sọ̀rọ̀ àfojúbìnà, fi ojú àfojúbìnà hùwà, fi ìbẹ̀rù hàn, tàbí lo àwọn àmì ìfọwọ́ kan bíi lílọ ojú, lílò èèyàn lójú, àwọn èègún ojú tí ó lọ́kàn, ọwọ́ tí a kán mọ́ ara, ìtọ́ka ìka, tàbí ohùn àfojúbìnà láti fi àìlábòsí wọn hàn. Láti inú ìrẹ̀lẹ̀ tí a fi ń fi ìbínú hàn títí tó fi máa ń fi ìdí ọ̀rọ̀ pamọ́, àwọn ọ̀rọ̀ wọn lè mú kó o nímọ̀lára pé o kéré tàbí pé o kò níye tàbí pé o kò ṣe pàtàkì. Àwọn ọ̀rọ̀ wọn sábà máa ń ní ìmọ̀ràn àfojúbìnà. Wọ́n lè fara wò bí ẹni ń ran ọ́ lọ́wọ́ ní òkè títí tí wọ́n sì ń gbìyànjú láti ṣàkóso tàbí láti fi ìgboyà wọn hàn. Ohun tó dára, ṣùgbọ́n jẹ́ kí a wá nǹkan sílẹ̀. Ó gbọ́dún pé o ní irú àkókò ọ̀fẹ́ bẹ́ẹ̀. Ìyanfẹ́ tó bí i ṣe. O ti ń fi kún un, jẹ́ kí o tú sílẹ̀. Èmi yóò ṣàlàyé rẹ̀ lọ́ra láti fi yé ẹ. Àjí, o sì ṣì wà níbẹ̀? Kò ṣe kedere tó bẹ́ẹ̀. Irú ìwà àìlábòsí bẹ́ẹ̀ lè mú kó o ní ìdààmú, tí yóò mú kó o dáhùn padà. O lè máa ṣàlàyé fún ara rẹ tàbí kó o bẹ̀rẹ̀ sí í jà. O lè fún wọn ní ìran ìwà àìlábòsí nípa sísọ àwọn ọ̀rọ̀ ìbàjẹ́, kíkọ̀ sí ìgbọrọ́ wọn, tàbí lílọ ohùn rẹ sókè. Ṣùgbọ́n, pípadà ìwà búburú máa ń mú kí ipò náà túbọ̀ burú. Ṣíṣe ìdáhùn sí àwọn èèyàn búburú pẹ̀lú ìwà àìlábòsí tàbí bíbá wọn jà kò mú kí wọ́n yí padà—tí ó bá jẹ́ ohun kan, ó mú kí wọ́n ṣe àlàyé ìwà yìí. Àwọn ẹni ìwà àìlábòsí tí wọ́n sọ̀rọ̀ búburú tí wọ́n sì ń ṣe nǹkan búburú yóò máa wà nínú ìgbésí ayé rẹ—àwọn èèyàn tí yóò gbìyànjú láti dá ọ lẹ́bi, àwọn tí yóò fojú tò sí ọ, tàbí àwọn tí yóò fún ọ ní orúkọ àbúrò tí yóò sì fi ọ́ ṣe yẹ̀yẹ̀ láìka bí ó ṣe mú kó o nímọ̀lára. Ìwàláaye tí a lè dáhùn sí àwọn èèyàn búburú kì í ṣe ìbínú, ìpàdánù ìrọ̀rùn, tàbí gbígbà ti ara ẹni—àwọn ìwà yìí yóò mú ìjà tún burú sí i àti ìròyìn rẹ. Má ṣe ṣe bí ẹni tí a fi ọwọ́ sí—má ṣe dá lẹ́bi, má ṣe ṣàròyí, tàbí kí o sọkún. Má ṣe ṣe ètò láti mú kí wọ́n nímọ̀lára búburú. Dípò ìyẹn, ní ìrọ̀rùn àti ní kíkún yẹ̀wò ìwà wọn, mú ipò náà bọ̀ sínú ìkúnwà, kí o sì ṣe ohun tí yóò mú kí ẹni tí ó hùwà búburú rò ó padà láti rò ó tún. Ìṣàkóso ìdáhùn rẹ sí ìwà àìlábòsí lè mú ìdúróṣinṣin ìmọ̀lára láti wá láti máa wà títí tó sì máa mú okun ìṣe láti máa wá láti máa wá. 
 
 
 A ní láti di èèyàn mìíràn ní ìdáhùn wa sí àwọn mìíràn, kí a lè kọ́ àwọn ànímọ́ tí yóò fún wa lágbára láti bá ìwà wọ̀nyí kò láì di ẹni tí a fi ọwọ́ sí. Nígbà tí a bá di èèyàn mìíràn, àwọn èèyàn yóò máa dáhùn sí wa ní ọ̀nà mìíràn. Ṣùgbọ́n ohun tó ṣe pàtàkì jù lọ, a óò ní agbára ìwà àti ààlà tí yóò fún wa lágbára láti máa jẹ́ aládùn ní ìmọ̀lára, ohunkóhun tí àwọn mìíràn bá ṣe. — Mike Bechtle Tẹ̀lé àwọn ìlò-ìṣe 5 wọ̀nyí láti bá ẹni tí ó hùwà búburú kò láì lọ sí ipò wọn: Yẹ̀wò ìwà wọn. Ọpọlọ wa, tí ó jẹ́ ẹ̀rọ tí ń ṣàlàyé ohun gbogbo, fẹ́ràn láti lóye ohun gbogbo, tí ó mú kó o máa fi ìtumọ̀ sí àwọn ìfọ̀rọ̀wérọ̀, àwọn ipò, àti ohunkóhun mìíràn tí ó mú kó o tẹ ara rẹ mọ́. Ṣùgbọ́n àwọn ìdájọ́ wa nípa àwọn mìíràn sábà máa ń ṣàìtọ́—a lè yára dé ìparí pé àwọn mìíràn ń gbìyànjú láti kó wa lára fún àwọn ìgbà tí kò bá tẹ́ ẹ̀ẹ́ mọ́ra, àwọn ìyàtọ̀ kékeré nínú ìròyìn, tàbí ìyàtọ̀ kékeré láti inú ohun tí àwa gbà gbọ́ pé ó jẹ́ ọ̀rọ̀ rere. Ẹ̀rọ̀ ìgbìmọ̀ kò pè ọ́ sí àpèjọ. Búburú! Ẹni kan sọ pé ìròyìn rẹ kò dára. Búburú! Olùṣàkóso rẹ ṣòfò àpèjọ ní ìgbà ìgbẹ̀yìn. Búburú! Ìfọ̀rọ̀wérọ̀ tòótọ́ àti tààrà àwọn èèyàn kan lè wulẹ̀ jẹ́ ìwà àìlábòsí, pàápàá jù lọ tí ó bá mú kó o nímọ̀lára àìníyè. Ohun tí ẹni mìíràn gbà gbọ́ pé ó jẹ́ ọ̀rọ̀ tòótọ́ lè túmọ̀ sí ìbínú fún ọ. Àwọn èèyàn lè fara wò bí ẹni tí ń hùwà ìkà nítorí pé wọn kò ní ìmọ̀ràn ìfọ̀rọ̀wérọ̀ tàbí ọgbọ́n ìmọ̀lára láti bá àwọn ipò líle kò dáradá. Àwọn èèyàn búburú wà, ṣùgbọ́n kì í ṣe gbogbo ìgbà tí ìròyìn rẹ kò bá tẹ́ ẹ̀ẹ́ mọ́ra ni ó yẹ kí a pe ní ìbínú tàbí ìkọ̀. Àwọn èèyàn kan hùwà búburú nítorí àṣà—wọ́n ń ba ìgboyà jẹ́, wọ́n ń fọ̀rọ̀ sọ̀kalẹ̀, wọ́n sì máa ń rú àwọn mìíràn títí. Àwọn mìíràn lè jẹ́ aláìbọ̀ nígbà mìíràn tàbí kí wọ́n padanu ìrọ̀rùn wọn nítorí pé wọ́n wà nínú ọjọ́ búburú. Láti lóye ìyàtọ̀ láàárín àwọn ẹgbẹ́ méjì yìí ṣe pàtàkì láti ṣàkóso àti láti ṣàtúnṣe ìdáhùn rẹ dípò kí o fi gbogbo èèyàn sí ibi kan. Dípò kí o pe àwọn èèyàn ní dáradára tàbí búburú, tòótọ́ tàbí aláìtọ́, búburú tàbí aláàánú, yàgò láti máa fún ìgbà díẹ̀ láti yẹ̀wò ìdáhùn wọn: 
 
 
 
 
 
 Kí ni wọ́n sọ tàbí ṣe tí ó mú kó o ní ìdààmú, ìbínú, tàbí tí ó mú kó o kò nímọ̀lára? Ṣé wọ́n máa ń hùwà bẹ́ẹ̀ títí, tàbí ó jẹ́ ìgbà kan ṣoṣo? Kí ni ó lè mú kí wọ́n hùwà bẹ́ẹ̀? Ní ìsọ̀rí wo ni o lè rí ara rẹ tàbí àwọn mìíràn tí wọ́n ń hùwà bíi bẹ́ẹ̀? Àwọn ìdí wo ni ó lè mú kí wọ́n wà nínú ìwà bẹ́ẹ̀? Ṣe àròkọ ti àwọn ipò, ìṣúnná, àti àwọn ìdààmú tí ó lè nípa lórí wọn. 
 
 
 Ọ̀kan nínú àwọn nǹkan tó rọrùn jù nínú ìgbésí ayé ni láti dá àwọn mìíràn lẹ́bi. Ọ̀kan nínú àwọn nǹkan tó rọrùn jù lọ tí a lè ṣe ni láti sọ bí àwọn èèyàn ṣe ṣàìtọ́ tó. Ọ̀kan nínú àwọn nǹkan tó kéré jù lọ tí a lè ṣe ni láti fi àìtọ́ wọn hàn tí kò dára. Ó máa ń rọrùn àti wọ́pọ̀ láti ṣe irú àwọn nǹkan bẹ́ẹ̀ ṣùgbọ́n kí o tó ṣe bẹ́ẹ̀, wá àwọn ìdí tí kò wọ́pọ̀ fún ìgbésí ayé tí kò dára. Bẹ́ẹ̀ ni! Kí o tó ṣe bẹ́ẹ̀, fi hàn bí o ṣe lè ṣàtúnṣe ìgbésí ayé tí kò dára, kí o tó ṣe bẹ́ẹ̀, rò ó nípa ohun tí ó mú inú èèyàn dùn, ìrọ̀gàn, tàbí ìbànújẹ́ nínú àwọn èèyàn. Títí tí o ò fi rí ohun tí àwọn èèyàn ti gbìyànjú rí, títí tí o ò fi rí ohun tí ó di ara àwọn èèyàn, títí tí o ò fi lóye ohun tí ó mú ìfẹ́ tòótọ́ àwọn èèyàn, àti títí tí o ò fi wà ní kíkún ní ti ojúlò tí wọ́n ní, ìfẹ́, ìfẹ́, àti àìní àwọn mìíràn, rò ó kí o tó ṣàríwísí! — Ernest Agyemang Yeboah Àríyìnwá àwọn mìíràn kò yí ohunkóhun padà—ó mú kí o rí òtítọ́ àti láti ṣe àyè fún ìtumọ̀ tí ó dára sí i. Má ṣe yára dá àwọn èèyàn tí o gbà gbọ́ pé wọ́n hùwà búburú dúró. Yẹ̀wò ìwà wọn kí o sì yan ìdáhùn rẹ ní kíkún. Mọ̀ pé o wà nínú ìkúnwà, má ṣe dáhùn padà. Ìwà àìlábòsí tàbí ìwà àìlábòsí tí a gbọ́ nípa rẹ̀ lè mú ìmọ̀lára búburú jáde tí yóò mú kó o dáhùn padà dípò ìdáhùn tó dára sí i àti tó tọ́. O lè máa bá wọn jà, kí o kúrò nínú wọn láì sọ̀rọ̀, tàbí kí o fi ṣe iṣẹ́ rẹ láti tún wọn ṣe àti láti tọ́ wọn mọ́. Ṣùgbọ́n láti máa dáhùn padà dípò kí o sì máa dáhùn pẹ̀lú ìdí tí ó yé kókó yóò mú ipò tí ó ti burú jù lọ di ipò tí kò dára. Lífi ìbínú hàn nínú ohùn rẹ tàbí ìwà ara rẹ lè mú kí àwọn èèyàn búburú máa túbọ̀ jẹ́ alágbàbà tàbí kí wọ́n hùwà tí kò dára. Gbígbìyànjú láti tún wọn ṣe tí o kò sì lè ṣe é lè mú kó o nímọ̀lára àìlágùn, àìlágbára, àti aláìdarí. Lílà wọn dúró láì sọ̀rọ̀ lè mú àǹfààní láti jọ ṣiṣẹ́ àti láti ṣàápadò àwọn ohun tí a fẹ́ láti ṣàápadò.  àwọn ọ̀rọ̀ tàbí ìwà ẹni búburú, ṣùgbọ́n o lè yan bí o ṣe lè máa dáhùn sí wọn. Láti ṣe èyí, o ní láti kọ́ bí o ṣe lè túbọ̀ ṣàkóso àti ṣàkóso ìmọ̀lára rẹ. Ìmọ̀lára rẹ ló ń pinnu bí o ṣe máa rí àwọn nǹkan tí ó yí ọ ká—ní kíkún tàbí láì kíkún, wọ́n ń darí gbogbo iṣẹ́ rẹ. Kíkọ́ láti ṣàkóso ìmọ̀lára rẹ mú ọ lọ́fẹ̀ẹ́ kúrò nínú ìpín ìwà àìlábòsí nínú ìgbésí ayé rẹ. O kò lè ṣàkóso Lífi ìmọ̀lára rẹ dúró kì í ṣe àìwàláàyè tàbí láì fọ̀rọ̀ sí. Ó túmọ̀ sí ìwàláàyè láì fi kún un tàbí kí o fi wọ́n jọba ìgbésí ayé rẹ. Nígbàkígbà tí o bá nímọ̀lára ìpàṣẹ́ láti ọ̀dọ̀ ẹni búburú, jọ̀wọ́ jọ̀wọ́ láti jọ̀wọ́ láti fi ìlànà sí àwọn ìmọ̀lára rẹ láti lóye ohun tí wọ́n ń gbìyànjú láti sọ: 
 
 
 
 
 Àwọn ìmọ̀lára wo ni o nímọ̀lára ní báyìí— , ìdààmú, ìkọ̀sílẹ̀, àìníròyìn, àìlágbára, ìtẹ́jú, àìlégbè? Fi orúkọ wọn sí. ìbínú Ohun wo nípa ìwà tàbí iṣẹ́ wọn ló mú kó o nímọ̀lára bẹ́ẹ̀? Kí ni wọ́n sọ tàbí ṣe tí ó mú kó o nímọ̀lára bẹ́ẹ̀? Báwo ni ìmọ̀lára yìí ṣe lè jẹ́ aláìlágbára tí o bá pinnu láti ṣe é? Kí ni ó lè ṣàìtọ́, tàbí báwo ni ó ṣe lè mú ipò náà burú sí i? Ǹjẹ́ o lè yan ìdáhùn mìíràn tí yóò fún ọ lágbára láti fi ìmọ̀lára rẹ hàn láì mú ìbínú tàbí kí o mú ẹni búburú yí padà sí ìwà ìkà? 
 
 
 Ohun tí ẹlòmíràn bá sọ tàbí ṣe kò lè ṣàìlábòsí tàbí mú inú rẹ bíi tó o bá fọ̀rọ̀ sí láti dá ẹ lẹ́nu. Ohun kan ṣoṣo tí ó lè mú inú rẹ bíi ni nípasẹ̀ ìròyìn tirẹ. Fún àpẹẹrẹ, tí ìbínú bá mú kó o, o ní láti lọ láti ìpele mẹ́rin nínú ọpọlọ rẹ: O bẹ̀rẹ̀ sí ní rò ó nípa ohun tí ó sọ. O pinnu láti bínú kí o sì mú ìbínú jáde. Lẹ́yìn náà, o pinnu láti ṣe. Bóyá, o sọ̀rọ̀ padà kí o sì dáhùn gẹ́gẹ́. O rí i pé ìròyìn, ìmọ̀lára, ìdáhùn, àti iṣẹ́ gbogbo ń ṣẹlẹ̀ nínú ọpọlọ rẹ. Nígbà tí o bá di ẹni tó yé ọgbọ́n ìmọ̀lára, o kò ní dáhùn ní ọ̀nà tí kò dára sí ìwà àìbọ̀ àti ìkọ̀sílẹ̀ àwọn mìíràn. — Joseph Murphy Àwọn ìmọ̀lára jẹ́ àmì agbára tí ó lè ràn ọ́ lọ́wọ́ láti jọ̀wọ́ ìfẹ́ rẹ tí ó jinlẹ̀, àwọn ìbẹ̀rù, àti àìlágbára tí kò fi bẹ́ẹ̀ yé ẹ, kí o sì yí àwọn ìdáhùn búburú padà sí àwọn ìgbà tí ó dára. Ìwà àìlábòsí mú kí àwọn ìmọ̀lára búburú jáde—kíkọ́ láti ṣàkóso wọn lè fún ọ lágbára láti bá ipò náà kò pẹ̀lú ìrọ̀rùn àti ìdúróṣinṣin láì farahàn tí ó dààmú, tí ó bínú, tàbí tí ó yọ́. Má ṣe gbà á gẹ́gẹ́. A máa ń gbà nǹkan gẹ́gẹ́ nígbà gbogbo, a sì máa ń gbà pé ìdáhùn àwọn mìíràn jẹ́ ìwọ̀n tààrà ti ìyàwòrán wa tàbí pé àwọn ọ̀rọ̀ wọn jẹ́ ohun tí wọ́n rò nípa wa. A gbà pé ipò pàtàkì ni a ní nínú ìtàn wọn, pàápàá nígbà tí ohun tí wọ́n ń sọ tàbí tí wọ́n ń fi hàn kò ní ṣe nípa wa. Ẹ̀rọ̀ ìgbìmọ̀ fi ọ́ ṣe yẹ̀yẹ̀ nítorí ìṣìnà rẹ. Ó rò pé mi ò mọ ohunkóhun. Ẹ̀rọ̀ kan kọ̀ láti ràn ọ́ lọ́wọ́ pẹ̀lú ìgbéraga. Wọ́n gbọ́dọ̀ máa bínú mi. Olùṣàkóso rẹ ń wo tẹlifónù rẹ̀ nígbà tí ó ń bá ọ sọ̀rọ̀. Kò ní ìfẹ́ sí ohun tí mo sọ. Ìwà àìlábòsí sábà máa ń jẹ́ àmì àìlágbára, ó sì ní í ṣe pẹ̀lú ẹni náà àti pé kò ní í ṣe pẹ̀lú rẹ—àwọn ìbẹ̀rù wọn, àwọn ìpàdánù wọn, àwọn ìròyìn wọn, àti àwọn àlá wọn. Bí wọ́n ṣe máa ń rò ó tàbí nímọ̀lára nípa ara wọn ni wọ́n ṣe máa ń farahàn sí àwọn mìíràn. Ṣíṣe yẹ̀yẹ̀ sí ọ lè túmọ̀ sí pé wọ́n bẹ̀rù láti ṣàìtọ́. Lílo ohùn àìbọ̀ láti sọ “rara” lè túmọ̀ sí pé wọn kò gbẹ́kẹ̀ lé ara wọn, tàbí títẹlifónù láti máa wo nígbà tí ó ń bá ọ sọ̀rọ̀ lè wá láti ìfẹ́ wọn láti ṣàkóso ohun gbogbo. Àwọn mìíràn kì í ṣe ohunkóhun tàbí kí wọ́n sọ nǹkan nítorí rẹ—nígbà tó jù lọ, wọ́n ń fi àìlágbára ara wọn tàbí ìgbọ́nfẹ̀ tí kò fi bẹ́ẹ̀ yé ẹ sí ọ. Ìwà alágbàbà tàbí aláìbọ̀ wọn lè jẹ́ ìbora fún ìbẹ̀rù àìlágbára wọn. Ìròyìn wọn tí ó máa ń jẹ́ aláìbọ̀ tàbí tí ó máa ń sọ̀rọ̀ àfojúbìnà lè túmọ̀ sí pé wọ́n ń ṣàníyàn sí ìyọ́rí rẹ. Pàápàá tí ó bá farahàn gẹ́gẹ́, lílo ohun gẹ́gẹ́ kì í ràn ọ́ lọ́wọ́. Ó mú kí ìmọ̀lára búburú jáde—o lè nímọ̀lára ìdábàbà, ìkọ̀sílẹ̀, ìbínú, àìròtélè, àti àìlágbára. Tí a bá kò bá yọ́ nípa rẹ̀, àwọn ìmọ̀lára yìí ṣètò ìyípadà búburú àti ìròyìn, tí ó lè nípa lórí ìlera ọpọlọ rẹ àti ìlera ara ẹni. Nígbà tí o bá bá ẹni búburú kò: 
 Má ṣe gbà pé ìwà búburú ni láì yẹ̀wò àwọn ìgbà mìíràn, àwọn ìdààmú, àti àwọn ipò tí ó lè mú kí ìwà ẹni kan wà. Fi ìfẹ́ hàn láti ṣàwárí ìpín mìíràn ju bí ọpọlọ rẹ ṣe ń ṣiṣẹ́ lọ.
 
 
 Jẹ́ kí èèyàn ara ẹni má ṣe sí nínú rẹ̀. Ìgbéraga máa ń mú ipò pàtàkì nínú ìdájọ́ ohun tí o mú nínú ipò kòkò. Ohun tí ń ṣẹlẹ̀ nínú ọpọlọ rẹ kì í hàn sí àwọn mìíràn. Fi àwọn ìmọ̀lára rẹ àti ìmọ̀lára rẹ hàn tòótọ́, lóye ìpín wọn, kí o sì tún ìròyìn rẹ ṣe. Nígbà tí ohun kan bá farahàn gẹ́gẹ́ nítorí pé kò jẹ́ ìgbọ́nrọ̀ ọpọlọ rẹ ṣùgbọ́n tòótọ́ ìgbìyànjú láti fi ọ́ lọ́rùn, dákó ìgbà tí wọ́n bá fi nǹkan tí o kò lè yí padà—ìwà wọn, iṣẹ́ wọn. Fi hàn ohun tí o lè yí padà tàbí ṣe kí o sì ṣe é. 
 
 
 Ìyàtọ̀ ara ẹni, tàbí lílo ohun gẹ́gẹ́, jẹ́ ìfihàn tí ó ga jù lọ ti ìgbéraga nítorí a gbà pé ohun gbogbo jẹ́ nípa “èmi.” Nígbà ìkẹ́kọ́ wa, tàbí ìdánilẹ́kọ́ wa, a kọ́ láti máa gbà ohun gbogbo gẹ́gẹ́. A gbà pé a jẹ́ onígbọ̀wọ́ fún ohun gbogbo. Èmi, èmi, èmi, èmi títí! Ohunkóhun tí àwọn mìíràn bá ṣe kì í ṣe nítorí rẹ. Ó jẹ́ nítorí ara wọn. Gbogbo èèyàn máa ń gbé nínú àlá wọn, nínú ọpọlọ wọn; wọ́n wà nínú ayé mìíràn tó yàtọ̀ sí èyí tí àwa ń gbé. Nígbà tí a bá gbà ohun kan gẹ́gẹ́, a gbà pé wọ́n mọ ohun tí ó wà nínú ayé wa, àwa sì gbìyànjú láti fi ayé wa sí ara ayé wọn. Pàápàá nígbà tí ipò kan bá farahàn gẹ́gẹ́, pàápàá jù lọ tí àwọn mìíràn bá fi ọ́ lọ́rùn tààrà, kò ní ṣe nǹkan kan pẹ̀lú rẹ. Ohun tí wọ́n sọ, ohun tí wọ́n ṣe, àti ìpín tí wọ́n fi hàn jẹ́ gẹ́gẹ́ ìwọ̀n àdéhùn tí wọ́n ní nínú ọpọlọ wọn. — Miguel Ruiz Ó rọrùn láti padanu ìrọ̀rùn rẹ nígbà tí ìwà àìfòyà tàbí àwọn ọ̀rọ̀ tí ń ṣàìlábòsí ti ẹni búburú bá fara hàn bíi pé wọ́n gbógun ti ìgbàgbọ́ ara rẹ tàbí ẹni tí o gbà gbọ́ pé o jẹ́. Ṣùgbọ́n ìwà búburú, aláìtọ́, àti aláìlábòsí wọn fi ẹni tí wọ́n jẹ́ hàn, kì í ṣe ẹni tí ìwọ jẹ́. Dákó gbígbà ìwà àìlábòsí wọn gẹ́gẹ́. Bá ipò náà kò pẹ̀lú ọpọlọ tí ó yé kókó. Yan àwọn ìjà rẹ ní kíkún. Àwọn ọ̀rọ̀ ẹni búburú lè dà bí ìfòyà, tí ó mú kó o yára dáhùn padà. Ṣùgbọ́n, láti bá wọn jà, láti fi wọ́n sílẹ̀, tàbí láti gbìyànjú láti mú kí wọ́n nímọ̀lára búburú lè má ṣe ìlò tó dára jù lọ fún àkókò rẹ. O kò ní láti bá ẹni búburú kò àyàfi tí ìwà tàbí iṣẹ́ wọn bá nípa lórí iṣẹ́ rẹ tààrà. Gbogbo ìgbà tí o bá fi kò wọn mú, yóò mú kó o kúrò láti máa ṣiṣẹ́ lórí àwọn iṣẹ́ àti àwọn àwòrán tí yóò ràn ọ́ lọ́wọ́ láti ṣàápadò àwọn ohun tí o fẹ́ láti ṣàápadò. Gbogbo ìjà ìbínú ni ó máa ń mú agbára rẹ lọ, tí ó lè fi sí ibì kan tí ó dára sí i. O lè yan láti ṣàárò tàbí láti fi ọwọ́ sí, níbi tí ẹni náà bá jẹ́ àti bí ó ṣe nípa lórí iṣẹ́ rẹ. Kì í ṣe gbogbo ipò ni ó yẹ láti jà, kì í ṣe gbogbo ìgbà ìwà àìlábòsí ni ó ní ìyọ̀ọ̀da láti máa fọkàn sí. Gẹ́gẹ́ bí ọ̀rọ̀ náà ti sọ nínú poker, mọ ìgbà tí o lè fi ọwọ́ sí, mọ ìgbà tí o lè fi ọwọ́ sílẹ̀. Sun Tzu sì tún fi èrò náà hàn nínú Art of War:   Nígbà mìíràn, ó ṣe pàtàkì fún ọ láti sọ̀rọ̀ kí o sì fi àìlábòsí rẹ hàn nípa ìwà wọn, nígbà tí nígbà mìíràn ó dára jù lọ láti dákó kí o sì fi ohun tí wọ́n fẹ́ fún wọn. Yan àwọn ìjà rẹ ní kíkún. “Nítorí náà láti jà kí o sì borí nínú gbogbo ogun rẹ kì í ṣe ohun tí ó dára jù.” Kọ̀ láti jẹ́ kí ìgbésí ayé rẹ àti àwọn ìyànfẹ́ rẹ máa jẹ́ láti inú ìpín àwọn mìíràn. Dípò láti bá gbogbo ìgbà ìwà àìlábòsí kò ní ọ̀nà kan náà, yan àwọn ìjà tó tọ́ láti jà. Fi àwọn ìwà kékeré tí kò níye tàbí tí kò ṣe pàtàkì sílẹ̀. 
 
 
 Ṣe ìdájọ́ bí ìwà wọn ṣe lágbára tó sí ọjọ́ ọ̀la rẹ. Tí wọ́n bá kò níye tàbí tí wọ́n kò ṣe pàtàkì, yan láti kúrò kí o sì máa lọ. Ó dára láti fi àwọn èèyàn bẹ́ẹ̀ sílẹ̀.   kí o sì kọ láti máa bá wọn kò. Má fi ara rẹ sí àwọn ìròyìn Tí o kò lè yẹra fún wọn, ṣàkóso ọ̀na òǹkà ìja ní àkọ́kọ́. Fi w

2022 - All About Teamwork

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Company Culture

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Leadership

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Management

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Management And Leadership

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Personal Development

2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Self Improvement

2022 - Remote Work Warrior

Learn and be better everyday

Nominated for 2022 - All About Teamwork

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Leadership

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Self Improvement

Nominated for 2022 - Remote Work Warrior

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Management

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Management And Leadership

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Company Culture

Nominated for 2022 - HackerNoon Contributor of the Year - Personal Development

Odyo sa a pwodui nan lang orijinal istwa a!

Twò lontan; Pou li

Gérer les personnes impolies au travail sans perdre son sang-froid : un guide pratique

Gérer les personnes impolies au travail sans perdre son sang-froid : un guide pratique

About Author

KÒMANtè

KANDYE TAGS

ATIK SA A TE PREZANTE NAN

Related Stories

The Role of Pathos, Logos, and Ethos in Business Storytelling... and John Mulaney

HN Editor Picks: Top Tech Stories of March 2023

It's Gonna Be May... a New Mobile App Update, Pixelated Avatars, Revamped Story Pages and More

2022 Noonies Nominee Veronika Vasileva on Programming, Python, and More

The Role of Pathos, Logos, and Ethos in Business Storytelling... and John Mulaney

HN Editor Picks: Top Tech Stories of March 2023

It's Gonna Be May... a New Mobile App Update, Pixelated Avatars, Revamped Story Pages and More

2022 Noonies Nominee Veronika Vasileva on Programming, Python, and More

Light-Mode

Classic

Newspaper

Minty

Dark-Mode

Neon Noir

Minty

HN StartUps